Kat Maliki Rehberi
Müteahhit Kira Yardımı Ne Kadar? Sözleşmeye Yazılacak 5 Unsur (2026)
Müteahhidin ödediği kira yardımının resmî bir tutarı yok; sözleşme belirler. Devletin kira yardımından farkı, tutarın emsal kirayla nasıl hesaplanacağı ve maddeye yazılması gereken beş unsur: tahliyede başlangıç, fiilî teslime kadar süre, yıllık artış, ödeme günü ve yaptırım.
Hızlı Cevap
Müteahhidin kat malikine ödediği kira yardımının kanunda ya da herhangi bir tarifede belirlenmiş bir tutarı yoktur; ne kadar olacağını tamamen sözleşme belirler. Devletin 6306 sayılı Kanun kapsamında ödediği kira yardımı ise ayrı bir şeydir: tutarı il grubuna göre sabittir (2026'da malike aylık İstanbul'da 8.000 TL; Ankara, Antalya, Bursa ve İzmir'de 6.500 TL; diğer büyükşehirlerde 5.500 TL; diğer illerde 4.500 TL) ve riskli alan dışındaki riskli yapılarda 18 ay ödenir. İnşaat çoğu zaman 18 aydan uzun sürdüğü ve devletin tutarı gerçek kirayı karşılamadığı için aradaki farkı müteahhitten istemek pazarlığın olağan bir kalemidir. Bu ödemeyi güvenceye alan şey tutarı değil, sözleşmeye nasıl yazıldığıdır: başlangıç tarihi, fiilî teslime kadar sürmesi, yıllık artış ve gecikirse uygulanacak yaptırım.
Hızlı bakış
- Resmî tutarı yok: müteahhidin ödediği kira yardımı kanundan değil sözleşmeden doğar; ne kadar olacağını pazarlık belirler.
- Devletin kira yardımı ayrı: 2026'da malike aylık 4.500 - 8.000 TL (il grubuna göre), riskli alan dışında 18 ay.
- Bitişi tarihe değil teslime bağlayın: "24 ay boyunca" değil, "fiilî teslime kadar".
- Yıllık artış yazılmadıysa tutar sabit kalır; TÜFE on iki aylık ortalamaya bağlayın.
- Ödeme günü belli olsun: gün belliyse müteahhit ihtarsız temerrüde düşer (TBK m.117).
Kat karşılığı görüşmelerinde maliklerin en sık sorduğu ikinci soru, "kaç daire alacağız"dan hemen sonra gelir: "Müteahhit kira yardımı ne kadar verecek?" Sorunun içinde bir karışıklık var. İnternette okuduğunuz tutarlar devletin ödediği kira yardımına ait; müteahhidin ödeyeceği para için ise ne bir tarife ne de bir alt sınır var. İkisini birbirinden ayırmadan masaya oturan malik, ya hiç istemesi gerekmeyen bir şeyi lütuf sanır ya da sözleşmeye yazdırması gereken maddeyi sözlü vaatte bırakır.
Bu yazı yalnızca müteahhidin sözleşmeyle üstlendiği kira ödemesini anlatıyor: tutar nasıl belirlenir, maddeye hangi beş unsur yazılır, ödenmezse ne olur. Devletin kira yardımının şartlarını kira yardımı kimler alabilir yazısında, tahliye sonrası nerede oturacağınızı ve bütçeyi nasıl kuracağınızı geçici konut planı yazısında anlattık.
1. İki ayrı "kira yardımı" var: devletin ödediği ve müteahhidin ödediği
| Devletin kira yardımı | Müteahhidin kira yardımı | |
|---|---|---|
| Dayanağı | 6306 sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği m.16 | Malikle müteahhit arasındaki sözleşme |
| Tutarı | İl grubuna göre sabit: 2026'da malike aylık 8.000 / 6.500 / 5.500 / 4.500 TL | Sabit değil; pazarlıkla belirlenir |
| Süresi | Riskli alan dışındaki riskli yapılarda 18 ay | Sözleşmede ne yazıyorsa |
| Kim öder | Kentsel Dönüşüm Başkanlığı, banka aracılığıyla | Müteahhit, doğrudan malike |
| Ödenmezse | İdareye başvuru | İhtar, faiz, icra; sözleşmedeki yaptırımlar |
Devlet yardımının iki sınırı, müteahhitten kira istemenin gerekçesini oluşturur. Birincisi tutar: 6.500 ya da 8.000 TL, büyükşehirlerin çoğu semtinde dairenize denk bir evin kirasının altında kalır. İkincisi süre: 18 ay dolduğunda inşaat çoğu zaman bitmemiştir. Bir kentsel dönüşüm projesinin gerçekte ne kadar sürdüğünü kentsel dönüşüm ne kadar sürede biter yazısında aşama aşama gösterdik.
2. Tutar nasıl belirlenir?
"Piyasada müteahhitler şu kadar veriyor" diye tek bir rakam söylemek mümkün değil; söyleyen kaynaklara da güvenmeyin. Tutar semte, dairenin büyüklüğüne ve müteahhidin projeden beklediği kazanca göre değişir. Masaya rakamla gitmenin yolu şu üç adım:
- Emsal kirayı çıkarın. Aynı mahallede, sizinkine yakın büyüklükte üç dört kiralık ilanın ortalamasını alın. Bu, talebinizin tavanıdır.
- Devletten alacağınızı düşün. İlinizin grubundaki tutarı ve 18 aylık süreyi hesaba katın. İlk 18 ayda açık küçük, 19. aydan sonra büyük olacaktır; bu yüzden bazı sözleşmelerde müteahhidin ödemesi 18. aydan sonra artacak şekilde iki kademeli yazılır.
- Daire tipine göre kademelendirin. Üç odalı dairenin sahibiyle tek odalı dairenin sahibine aynı tutarı yazmak, malikler arasında ilk anlaşmazlığı çıkarır. Tutarı metrekareye ya da oda sayısına bağlayan bir tablo sözleşmenin ekine konabilir.
Bir uyarı: kira yardımı pazarlığın tek kalemi değil ve müteahhit için hepsi aynı kasadan çıkar. Kira yardımını yükselten müteahhit bunu çoğu zaman paylaşım oranından, teknik şartnameden ya da teslim süresinden geri almaya çalışır. Teklifleri karşılaştırırken kira yardımını tek başına değil, inşaat süresiyle çarpılmış toplam tutar olarak ve diğer kalemlerle birlikte değerlendirin; yöntemini müteahhit tekliflerini karşılaştırma yazısında anlattık.
3. Sözleşme maddesine yazılacak beş unsur
a) Başlangıç: tahliye tarihi
Ödeme "inşaat ruhsatının alındığı tarihte" ya da "yıkımdan sonra" başlarsa, evi boşalttığınız günle ruhsat arasındaki aylar sizin cebinizden çıkar. Başlangıç, bağımsız bölümün boşaltılıp müteahhide teslim edildiği gün olmalı; bu tarihin bir tutanakla kayda geçmesi ileride ispat kolaylığı sağlar.
b) Bitiş: takvim değil, fiilî teslim
En sık yapılan hata burada. "Kira yardımı 24 ay süreyle ödenir" cümlesi müteahhidi korur, sizi değil: inşaat 30 aya uzarsa son altı ayda hem devlet yardımı hem müteahhit ödemesi kesilmiş olur. Doğru ifade, ödemenin yapı kullanma izin belgesi alınmış dairenin malike fiilen teslim edildiği tarihe kadar süreceğidir. Müteahhit bir üst sınır isterse, o sınırdan sonra ödemenin kesilmesini değil gecikme cezasının ayrıca işlemeye başlamasını önerin.
c) Yıllık artış
Sözleşmede artış hükmü yoksa tutar ilk günkü hâliyle kalır. Sizin kiracı olarak oturduğunuz evde ise kira her yıl güncellenir; konut kiralarında yenileme dönemindeki artışın üst sınırı TÜFE'nin on iki aylık ortalamalara göre değişim oranıdır (Türk Borçlar Kanunu m.344). Müteahhidin ödemesini aynı orana bağlamak, iki yıl sonra kiranızın yarısını karşılayan bir "yardım"la kalmamanızın tek yoludur.
d) Ödeme günü ve şekli
"Her ay ödenir" yetmez; "her ayın en geç 5'inde malikin bildirdiği banka hesabına" yazılmalı. Belirli bir ödeme günü olduğunda müteahhit o günü geçirdiği anda ayrıca ihtara gerek kalmadan temerrüde düşer (TBK m.117/2) ve geciken tutara temerrüt faizi işler (TBK m.120). Bazı müteahhitler kira yardımını peşin ve toplu ödemeyi önerir; bu cazip görünür ama inşaat uzadığında ek ödeme alamazsınız. Toplu ödeme kabul edilecekse sözleşmeye, öngörülen süre aşıldığında aylık ödemenin kendiliğinden başlayacağı yazılmalı.
e) Ödenmezse ne olacağı
Kira ödemesinin aksaması, müteahhidin nakit sıkıntısının genellikle ilk görünen işaretidir. Bu yüzden madde yalnızca borcu değil yaptırımı da içermeli: geciken her ay için işleyecek bir ceza koşulu (TBK m.179) ve belirli sayıda ödemenin üst üste yapılmamasının sözleşmeye aykırılık sayılacağı. Kira ödemelerinin, müteahhidin verdiği teminatın kapsamına açıkça alınması da mümkündür; teminat türlerini müteahhit teminatı yazısında anlattık.
4. Kira yardımının yanında istenen diğer kalemler
Kira maddesi yazılırken aynı paragrafa bağlanabilecek üç kalem daha var; hiçbiri zorunlu değil, hepsi pazarlık konusu:
- Taşınma yardımı: gidiş ve dönüş için iki ayrı nakliye. Tek seferlik, tutarı baştan belli bir ödeme olarak yazılır.
- Kiracılı daireler: dairenizi kiraya veriyorsanız kaybınız oturma maliyeti değil kira geliridir; müteahhidin ödemesinin bu durumda da yapılacağı açıkça yazılmalı. Kiracınızın kendi hakları ayrıdır; kiracılı dairem var yazısına bakın.
- Dükkân ve işyerleri: işyeri malikinin kaybı konut malikinden farklı hesaplanır; aynı tutarın yazılması çoğu zaman adaletsiz olur. Ayrıntısı dükkân ve işyeri maliki rehberinde.
5. Sözleşmenin şekli: madde nerede duracak?
Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, taşınmaz devri borcu doğurduğu için noterde düzenleme şeklinde yapılır. Kira yardımı maddesi de bu resmî sözleşmenin metninde ya da ona açıkça atıf yapan ekinde durmalıdır. Uygulamada kira yardımının "ayrı bir protokolle" ya da elden imzalanan bir kâğıtla verildiği görülür; müteahhit değiştiğinde, şirket devredildiğinde ya da iş mahkemeye taşındığında bu belgelerin ispat gücü tartışmaya açılır. Sözleşmenin diğer kritik maddelerini kentsel dönüşüm sözleşmesi rehberinde bulabilirsiniz.
İmzadan önce maddeyi şu beş soruyla okuyun: Ödeme hangi gün başlıyor? Hangi olayla bitiyor? Yılda bir artıyor mu? Ayın kaçında, hangi hesaba yatacak? Ödenmezse ne oluyor? Beşinin de cevabı metinde açıkça duruyorsa madde işini görür.
Sonuç
"Müteahhit kira yardımı ne kadar?" sorusunun dürüst cevabı: sözleşmede ne yazıyorsa o kadar. Devletin ödediği tutar bellidir ve herkese aynıdır; müteahhidin ödeyeceği tutarı siz, emsal kirayı ve inşaat süresini hesaplayarak belirlersiniz. Tutardan daha önemlisi maddenin kuruluşu: tahliyede başlayan, fiilî teslimde biten, her yıl güncellenen, ödeme günü ve yaptırımı belli bir madde, yüksek ama 24 ayla sınırlı bir vaatten daha değerlidir.
İlgili rehberler:
Sıkça Sorulan Sorular
›Müteahhit kira yardımı ne kadar öder?
Bunun resmî bir tutarı yok. Müteahhidin ödediği kira yardımı kanundan değil sözleşmeden doğar; tutarı malikle müteahhit arasındaki pazarlık belirler. Makul bir talebin ölçüsü, oturduğunuz semtte dairenize denk bir evin bugünkü kirasıdır. Emlak ilanlarından üç dört emsal çıkarın, devletten alacağınız kira yardımını düşün, kalan farkı müteahhitten isteyin. Her daireye aynı tutar yerine dairenin büyüklüğüne göre kademeli tutar yazdırmak, büyük daire sahipleriyle küçük daire sahipleri arasındaki anlaşmazlığı da önler.
›Müteahhit kira yardımı ödemek zorunda mı?
Kanunen zorunlu değil; 6306 sayılı Kanun müteahhide böyle bir yükümlülük getirmez. Sözleşmeye yazıldığı anda ise bağlayıcı bir borca dönüşür. Bu yüzden 'kira yardımını da vereceğiz' cümlesinin toplantıda söylenmiş olması bir şey ifade etmez; tutar, başlangıç, bitiş ve ödeme günü noterde düzenlenen sözleşmenin metninde yer almalıdır.
›Hem devletten hem müteahhitten kira yardımı alınabilir mi?
İkisi farklı kaynaklardan gelir: biri 6306 sayılı Kanun'un sağladığı kamu desteği, diğeri sözleşmeden doğan özel bir alacak. Müteahhidin ödemesi sözleşmeye dayanan ayrı bir borç olduğu için uygulamada birlikte alınır ve müteahhit çoğu zaman teklifini 'devletin verdiğinin üstüne' diye kurar. Devlet yardımının kendi içinde bir kısıtı vardır: kira yardımı ile faiz destekli kredi birlikte kullanılamaz. Başvuru sırasında durumunuzu ildeki Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü'ne, İstanbul'da ilçe belediyesine teyit ettirin.
›Müteahhit kira yardımını ödemezse ne yapılır?
Sözleşmede ödeme günü belli ise (örneğin 'her ayın 5'i') müteahhit o gün ödemediğinde ayrıca ihtara gerek kalmadan temerrüde düşer (Türk Borçlar Kanunu m.117) ve geciken tutara faiz işler (m.120). Pratikte ilk adım noterden ihtar çekmek, ödenmeyen aylar birikiyorsa icra takibi başlatmaktır. Sözleşmede kira ödemesi için ayrı bir ceza koşulu ya da teminat öngörülmüşse o da devreye girer. Birkaç ay üst üste ödenmemesi çoğu zaman daha büyük bir sorunun, müteahhidin nakit sıkıntısının ilk işaretidir; bu durumda bir avukatla sözleşmenin fesih hükümlerine de bakın.
›Müteahhit kira yardımı ne zaman başlar, ne zaman biter?
Sözleşmede ne yazıyorsa o. İyi kurulmuş bir maddede başlangıç tahliye tarihidir (binanın boşaltıldığı gün), bitiş ise takvim tarihi değil bir olaydır: dairenin yapı kullanma izin belgesi alınmış hâlde fiilen teslimi. 'İnşaat süresi olan 24 ay boyunca ödenir' gibi bir ifade, inşaat uzadığında ödemenin tam da en çok ihtiyaç duyulan dönemde kesilmesi demektir.
›Kira yardımı her yıl artar mı?
Sözleşmeye yazılmadıysa artmaz; müteahhit ilk gün anlaşılan tutarı ödemeye devam eder. Oysa sizin kiracı olarak oturduğunuz evde kira her yıl artar. Bu yüzden maddeye yıllık artış hükmü koydurun; en sade yol, tutarın her on iki ayda bir TÜFE'nin on iki aylık ortalamalara göre değişim oranında artacağını yazmaktır. Bu, konut kiralarındaki yasal artış sınırıyla (Türk Borçlar Kanunu m.344) aynı ölçüdür ve iki tarafın da kolayca hesaplayabileceği bir orandır.
İlgili araçlar & hesaplayıcılar
Binanız için firma mı arıyorsunuz?
Ücretsiz başvurunuzu bırakın; bölgenizde kentsel dönüşüm yapan anlaşmalı inşaat firmalarıyla eşleştiğinde size dönüş yapılır. Bağlayıcılık yok, karar her zaman sizin.
İlgili yazılar
Kat Maliki Rehberi
Dönüşüm Sürerken Nerede Oturacaksınız? 18-30 Aylık Geçici Konut Planı (2026)
Bina yıkılıyor, peki siz nereye? Kira yardımının ne kadarını karşıladığı, kısa süreli kira sözleşmesinin tuzakları, eşya deposu maliyeti, çocuğun okul nakli, aynı mahallede kalmanın değeri ve inşaat uzarsa ne olur. Tahliye öncesi yapılması gereken planlama. Kat maliki için 2026 geçici konut rehberi.
Devamını oku
Devlet Desteği
Kira Yardımı Kimler Alabilir, Ne Kadar? İl İl Tutarlar
Malik 18 ay aylık alır: İstanbul 8.000 TL, Ankara/İzmir/Bursa/Antalya 6.500 TL. Kiracı aylık değil, tek seferde iki katını alır. Başvuru için 1 yıl süre var.
Devamını oku
Hukuk
Kat Karşılığı Pazarlığı 2026 — Müteahhitle Anlaşmadan Önce 8 Madde
Kat malikleri için müteahhitle pazarlık masasında nelere dikkat? Pay yüzdesi, ek imalat, gecikme cezası, malzeme markası, hisse devri tarihi, kira yardımı şartları — 8 maddede detay.
Devamını oku
Hukuk
Kentsel Dönüşümde Müteahhit Teminatı 2026 — Teminat Mektubu, İpotek, Aşamalı Devir
Müteahhitten teminat almak zorunlu değil ama yaygın bir güvencedir. Banka teminat mektubu, ipotek, kefalet ve aşamalı tapu devri en sık kullanılan araçlardır. Tutar projeye göre belirlenir; teminat koşulları sözleşmede açıkça yazılmalı.
Devamını oku